Przejdź do treści

Jedna diagnoza – wiele możliwych ścieżek leczenia. Laureat START 2025 stawia na personalizację leczenia nowotworów układu moczowego

Opublikowano: %s 21.10.2025

Dr n. med. Aleksander Ślusarczyk, laureat stypendium START 2025, przekonuje, że w onkologii urologicznej podejście „jeden schemat dla wszystkich” może kosztować pacjenta życie. Dlatego tworzy narzędzia wspierające lekarzy w dostosowywaniu terapii do indywidualnych potrzeb chorego.

Nowotwory układu moczowego należą do jednych z najczęściej diagnozowanych na świecie i stanowią poważne wyzwanie dla współczesnej medycyny. Badania prowadzone przez dr Aleksandra Ślusarczyka pozwalają lepiej zrozumieć mechanizmy rozwoju tych chorób i otwierają drogę do opracowania skuteczniejszych, bardziej dopasowanych metod leczenia.

Mikrobiom pęcherza – nowy klucz do terapii

W jednej z pionierskich prac dr Aleksander Ślusarczyk jako pierwszy na świecie wykazał, że mikrobiom pęcherza moczowego zmienia się po chirurgicznym usunięciu guza. Odkrył też, że sam guz charakteryzuje się innym mikrobiomem niż otaczająca go tkanka. 
Przeanalizował również skuteczność immunoterapii w leczeniu wczesnego stadium raka pęcherza. Wyniki sugerują, że w przyszłości możliwe będzie opracowanie terapii celowanych opartych na modyfikacji mikrobiomu. Jest to niezwykle ważny krok w stronę medycyny spersonalizowanej.

– Moje badania to kolejne potwierdzenie, że do każdego pacjenta należy podejść indywidualnie i z pomocą modeli prognostycznych personalizować leczenie – podkreśla Aleksander Ślusarczyk.


Nowy model prognostyczny

Stypendysta START 2025 opracował również nomogram predykcyjny, który pozwala dokładnie oszacować ryzyko zgonu u pacjentów z nienaciekającym mięśniówki rakiem pęcherza moczowego. Model uwzględnia m.in. stopień zaawansowania choroby, złośliwość guza, wiek pacjenta, jego status społeczno-ekonomiczny czy lokalizację guza. Dzięki niemu urolodzy mogą lepiej określić, u których chorych konieczne jest zintensyfikowanie leczenia, np. poprzez radykalną cystektomię.

Nowe podejście w leczeniu raka prostaty

Dr Aleksander Ślusarczyk zajął się także grupą pacjentów z rakiem prostaty i bardzo wysokim stężeniem PSA, dla których dotychczas brakowało jasnych wytycznych terapeutycznych. Analiza obejmująca ponad 6 tysięcy chorych wykazała, że aż 30% z nich nie ma przerzutów odległych i może znacząco skorzystać na leczeniu chirurgicznym.
Badania dowiodły, że radykalna prostatektomia, dotąd rzadko rozważana w tej grupie pacjentów, powinna być częściej traktowana jako element terapii multimodalnej – przekonuje badacz.

Znaczenie limfadenektomii

Badania stypendysty START 2025 dostarczyły również ważnych danych na temat roli limfadenektomii w raku urotelialnym górnych dróg moczowych. Wykazał on, że usunięcie co najmniej czterech węzłów chłonnych podczas nefroureterektomii istotnie poprawia rokowanie pacjentów, nawet jeśli standardowe badania nie wskazują na obecność przerzutów.

– Moja praca stanowi ważny argument, który powinien skłonić urologów do rutynowego usuwania regionalnych węzłów chłonnych – mówi Aleksander Ślusarczyk.

Znaczenie kliniczne i społeczne

Badacz przeprowadził również meta-analizę, która jako pierwsza jednoznacznie dowiodła, że palenie papierosów zwiększa ryzyko wznowy i progresji raka pęcherza moczowego.
Wyniki te mają ogromne znaczenie społeczne – mogą stać się kluczowym argumentem w kampaniach profilaktycznych i pomóc lekarzom w motywowaniu pacjentów do rzucenia nałogu.

Badania Aleksandra Ślusarczyka łączą zaawansowane metody statystyczne z wiedzą kliniczną. Ich celem nie jest jedynie lepsze zrozumienie biologii nowotworów, ale także realne wsparcie lekarzy w codziennej praktyce. 

Opracowane narzędzia pomagają precyzyjniej identyfikować pacjentów, którzy odniosą korzyść z leczenia chirurgicznego, tworzyć spersonalizowane plany terapii a nawet dostarczać argumentów na rzecz zmiany stylu życia.

Więcej o programie START pod tym linkiem